Hekâyat persan face à la fable française

Type de document : Original Article

Auteur

Maître de conférences Département de Traduction-Langue Française- Université Allameh Tabataba'i- Téhéran

10.22129/plume.2021.292028.1194

Résumé

La fable et heykâyat ayant leurs racines dans la nuit des temps font partie des genres les plus anciens et les plus populaires du monde littéraire. Au début du XXe siècle, la première association iranienne de Littérature, anjoman-e dâneškadeh, à la recherche des sources modernes d’inspiration poétique, propose et réalise quelques traductions de fables françaises lesquelles ont été chaleureusement accueillies et promptement intégrées dans les ouvrages scolaires du pays.
Vu la valeur attribuée à la traduction de ce genre de texte dans la société iranienne, cette recherche se donne comme but d’analyser ce qui pourrait distinguer ou approcher ces deux genres d’apologue l’un de l’autre et ce qui donnerait éventuellement leur confrontation. Répondre à ces questions exige une mise en regard des théories et des pratiques concernant ces deux créations littéraires à la lumière d’une fable française traduite en persan par Mohmmad Taghi Bahar.   

Mots clés


Titre d’article [فارسی]

حکایت فارسی در برابر فابل فرانسوی

Auteur [فارسی]

  • مختار عیسائیان
هیات علمی، گروه مترجمی زبان فرانسه، دانشگاه علامه طباطبائی تهران
Résumé [فارسی]

حکایت فارسی و فابل فرانسوی با ریشه ئی کهن و بس دور در تاریخ ادبیات، به عنوان قدیمی ترین و مردمی ترین انواع ادبی به حساب می آیند. در آغاز سده بیستم، نخستین انجمن ادبی ایران، به نام انجمن دانشکده، که در پی آن بود که روح ادبیات قرن بیستم را بر پیکره‌ی ادبیات فارسی بدماند، چندین فابل فرانسوی را به فارسی ترجمه کرد. استقبال گرم خوانندگان از این ترجمه ها، موجب شد که ترجمه این فابلها به زودی در منابع درسی وارد و به دانش آموزان آموزش داده شوند.
اما وجه تمایز و تشابه این دو نوع ادبی چیست، و از تقابل آنها چه حاصل خواهد شد؛ این مقاله در پی آن است که برای این سوالات پاسخی به دست دهد. همچنین، برای روشن کردن تفاوتهای بوطیقائی (شعرسانی) این دو نوع ادبی، یکی از معروفترین فابلهای فرانسوی ترجمه شده توسط محمد تقی بهار به عنوان رئیس انجمن دانشکده را واکاوی خواهیم کرد.

Mots clés [فارسی]

  • بهار
  • گرونوس
  • ترجمه
  • حکایت
  • فابل
  • قافیه
  • استروف

Titre d’article [English]

Persian Hekâyat facing the French fable

Résumé [English]

Fable and Heykâyat, having their roots in the mists of time, are among the oldest and the most popular genres in the literary genres of the world. At the beginning of the 20th century, the first Iranian literary association, anjoman-e dâneškadeh, which is tried to instill the spirit of 20th century in the body of Persian literature, carried out a few translations of French fables. Being warmly welcomed by the readers, these translations were promptly inserted and integrated into the schoolbooks of the country.



Given the value attributed to the translation of this kind of text in Iranian society, this research aims to analyze how the approach of these two kinds of apologues can be distinguished or eventually confronted each other. Answering these questions requires a comparison of the theories and practices concerning these two literary creations in the light of a French fable translated into Persian by Mohmmad Taghi Bahar.

Mots clés [English]

  • Bahar
  • Grenus
  • translation
  • hekâyat
  • fable
  • Rhyme
  • stanza