Le traducteur face au texte plurilingue

Type de document : Original Article

Auteurs

Professeur assistant, Département de langue française, Université d'Alzahra, Téhéran, Iran

10.22129/plume.2022.322957.1211

Résumé

   Le présent article étudie la question de la traduction du plurilinguisme à travers la version persane du roman de l'écrivaine sénégalaise Maryama Bâ : Une si longue lettre. Rédigé en français, le roman illustre le mariage de trois cultures différentes : africaine, islamique et française, d'où de nombreuses références aux deux langues wolof et arabe. Le transfert de cette coexistence s'avère un sujet primordial dans la traduction, dans la mesure où l'usage des bribes des langues en question reflète la position de chacune de ces langues : la morale traditionnellle africaine, le discours religieux et une idéologie féministe à l’occidentale. Dans cette recherche à l'aide de l'analyse des extraits, nous avons essayé de déterminer les procédés employés par la traductrice, Souadou Lee, elle-même sénégalaise et diplômée en Lettres persanes ; cependant nous partageons l'avis de José Lambert quand il affirme que « la réflexion sur les relations entre le plurilinguisme et la traduction littéraire n’en est qu’à ses débuts ».

Mots clés


Titre d’article [فارسی]

مترجم در مقابل متن چند زبانه

Auteurs [فارسی]

  • لادن معتمدی
  • عاطفه نوارچی
استادیار زبان و ادبیات فرانسه، گروه فرانسه ، دانشکده ادبیات، دانشگاه الزهرا، تهران ایران
Résumé [فارسی]

مقاله حاضر به بررسی ترجمه چندزبانگی از ورای ترجمه فارسی رمان نامه ای بسیار طولانی اثر نویسنده سنگالی ماریاما با می پردازد. این رمان به زبان فرانسه نگارش شده وحاوی لغات فراوانی از زبان های ولوف و عربی است چرا که نویسنده تلفیقی از سه فرهنگ متفاوت آفریقایی، اسلامی و فرانسوی را به تصویر درمی آورد.به نظر می رسد برگردان همزیستی چندزبان در این متن از مهمترین چالشهای آن در ترجمه هستند. وجود کلمات عربی و سنگالی در متن فرانسوی بازگو کننده جایگاه هر یک از این زبانها در جامعه مبدا می باشد : سنت آفریقایی، مباحث مذهبی و تفکرفمینیستی غربی. در این تحقیق به مدد تحلیل بخشهایی از ترجمه رمان سعی بر آن داشتیم تا فرایندهای بکارگرفته توسط مترجم، سوادو لی، که خود سنگالی و فارغ التحصیل ادبیات فارسی است را استخراج نماییم. و در پایان همگام با ژوزه لامبرت اذعان می داریم که مطالعات در ارتباط بین چندزبانگی و ترجمه متون ادبی در ابتدای راه خود است.

Mots clés [فارسی]

  • چند زبانگی
  • ترجمه
  • فرهنگ
  • فرم
  • محتوا

Titre d’article [English]

Translator facing multilingual text

Résumé [English]

The present paper examines the issue of translating plurilingualism through the Persian version of the novel Une si longue lettre by Senegalese writer Maryama Bâ. Written in French, the novel illustrates the compilation of three different cultures: African, Islamic and French, hence numerous references to the two languages Wolof and Arabic. The transfer of this coexistence turns out to be a fundamental subject in the translation, insofar as the use of fragments of the languages in question reflects the position of each: traditional African morale, religious discourse and a feminist ideology in the West. In this research, thanks to the analysis of the extracts, we tried to determine the processes employed by the translator, Souadou Lee, herself Senegalese and graduated in Persian Letters; however, we share the opinion of José Lambert when he states that "reflection on the relationship between multilingualism and literary translation is still in its beginning".

Mots clés [English]

  • Plurilingualism
  • translation
  • culture
  • form
  • content