Association Iranienne de Langue et Littérature Françaises Plume, Revue semestrielle de l'Association Iranienne de Langue et Littérature Françaises 1735-692X 22 43 2026 03 21 ریتم گفتمان در کتاب «چیزها» اثر ژرژ پرک و ترجمه فارسی آن: خوانشی مشونیکی Le rythme du discours dans Les Choses de Georges Perec et sa traduction persane : une lecture meschonnicienne 151 178 246452 10.22129/plume.2026.587170.1383 FR Fatemeh Gholami Département de langue et littérature françaises, Faculté des langues et littératures étrangères, Université de Téhéran, Téhéran, Iran. 0009-0005-5669-3840 Saba Shishegar Département de langue et littérature françaises, Faculté des langues et littératures étrangères, Université de Téhéran, Téhéran, Iran. Journal Article 2026 01 23 <span lang="FA">این پژوهش به بررسی ترجمۀ فارسی کتاب <em>چیزها</em></span> <span lang="FA">از ژرژ پرک، اثر احمد سمیعی گیلانی، از منظر نظریۀ ریتم و گفتمان هانری مشونیک می‌پردازد. تحلیل متن مبدأ نشان می‌دهد که پرک با استفاده از شگردهای سبکی خاص، نقدی ضمنی از جامعۀ مصرفی ارائه می دهد؛ همۀ این عناصر در شکل‌دهی به «ریتم-فقدانی» سهیم هستند که تجربۀ شخصیت‌ها را به خواننده منتقل می‌کند. بررسی ترجمۀ فارسی، حکایت از پویایی پیچیده‌ای دارد که در آن، هم تداوم‌های ساختاری و هم دگرگونی‌های معناداری مشاهده می‌شود، به‌گونه‌ای که وجهه بی‌طرف و خنثی متن مبدأ گاه جای خود را به لحن‌های احساسی‌تر می‌دهد. این دگرگونی‌ها در چارچوب اندیشۀ مشونیک نه صرفاً فقدان، بلکه نشان از تلاش مترجمی دارد که در مواجهه با الزام روان بودن ترجمه در زبان مقصد، نقشی فعال در بازآفرینی گفتمان ایفا می‌کند و برای خوانندۀ ایرانی، شبکه زبانی ای حامل معنا را بازآفرینی می‌نماید. بدین‌سان، ترجمۀ فارسی به‌مثابۀ سازشی ثمربخش میان وفاداری ریتمیک و تطبیق فرهنگی ظاهر می‌شود</span><span dir="LTR" lang="FR">. </span><span lang="FA">تحلیل نشان می‌دهد که اگرچه سمیعی تا حد زیادی نشانگرهای ساختاری ریتم پرِکی را حفظ می‌کند، ترجمه‌ی او شامل دگرگونی‌های قابل‌توجهی است،</span> <span lang="FA">از جمله لحن‌های عاطفی‌ و احساسی تری که بی‌طرفی سرد و بالینی متن اصلی را به‌آرامی دگرگون می‌سازد. </span> <span lang="FR">Cette étude examine la traduction persane des Choses de Georges Perec par Ahmad Samii Gilani à travers le prisme de la théorie du rythme et du discours d'Henri Meschonnic. L'analyse du texte source révèle que Perec construit une critique implicite de la société de consommation par des procédés stylistiques spécifiques qui participent à l'élaboration d'un « rythme-manque » faisant ressentir au lecteur l'expérience des personnages. L'examen de la traduction persane montre une dynamique complexe, faite de continuités structurelles et d'inflexions significatives, où la neutralité clinique du texte source cède parfois la place à des tonalités plus expressives. Ces transformations, envisagées dans une perspective meschonnicienne, ne constituent pas de simples pertes mais témoignent du travail d'un traducteur qui, confronté à l'impératif de lisibilité dans la langue cible, assume pleinement son rôle d'acteur du discours, réinventant pour un lectorat iranien une organisation du langage porteuse de sens. L'analyse révèle si Samii préserve largement les marqueurs structurels du rythme perecquien, sa traduction introduit des infléchissements notables, notamment des tonalités plus expressives et mélancoliques qui modifient subtilement la neutralité clinique du texte source.</span> https://www.revueplume.ir/article_246452_912e6694323e3ff866454a3dec7a3191.pdf